Nieuws maken

Als je klaar bent met het artikel of de videoreportage, dan kun je kijken of het je lukt het te publiceren. Dat kan door het op je eigen website of weblog te plaatsen, of door het aan een krant aan te bieden, zodat zij er redactioneel aandacht aan besteden. Controleer nog één keer goed of alles in orde is. Bedenk dat je de rest van de wereld laat meegenieten van je nieuwsproductie.

Nadat een artikel is geschreven of een videoreportage is gemaakt, zal bij een dagblad, televisie- of radiozender altijd iemand gaan controleren of alles klopt. Dit doet de redactie. Vaak zal de redactie waar nodig ook teksten herschrijven, beeld- en geluidsmateriaal bewerken en het geheel klaarmaken voor de uiteindelijke productie.

In videoreportages wordt het verhaal verteld met beelden en geluid. Dat betekent dat je veel keuzevrijheid hebt in hoe je de reportage samenstelt. Bijvoorbeeld door <em>talking heads</em> af te wisselen met sfeerbeelden en <em>voice-overs</em>. Bij een treinstaking kun je bijvoorbeeld het verhaal vertellen met een stilstaande trein in beeld, waarna een gestrande reiziger zijn verhaal doet.

Bij geschreven journalistieke producten gelden een aantal conventies (gebruikelijke regels). Zo weet iedereen op de redactie wat wordt bedoeld met een nieuwsbericht, achtergrondartikel, reportage of interview. De journalist weet zodoende wat hij moet doen om een stuk te schrijven. Ook de opmaker kan inschatten hoeveel ruimte moet worden ingeruimd. Uiteindelijk heeft de lezer daar ook baat bij, want hij/zij kan meteen herkennen of het om een feitelijk nieuwsbericht gaat of om een column of reportage.

Op televisie en in kranten wordt vaak informatie gevisualiseerd als aanvulling. Bijvoorbeeld met grafieken, landkaarten en plattegronden, foto’s of plaatjes met tekst en vendiagrammen. De verzamelnaam voor deze illustraties is infographics. Met een infographic kan op een duidelijke manier informatie worden gepresenteerd. Een slechte infographic geeft juist een vertekend beeld van informatie.

Niet iedereen is geneigd om zelf zijn meningen en ideeën op te schrijven. Interviewen is een goede manier om een interessant persoon in eigen woorden iets te laten vertellen. De interviewer zorgt er voor dat de juiste mensen relevante vragen krijgen voorgelegd. Hij registreert het hele gesprek en bewerkt het interview vervolgens zo dat het goed leesbaar is voor in de krant of monteert het zo dat het op radio of televisie kan worden uitgezonden.

Nieuwsberichten en achtergronden kunnen veel duidelijk maken. Toch blijven er vaak vragen over voor de lezer/kijker. Een nieuwsbericht over de toegenomen armoede in oude stadswijken is één deel van het verhaal, maar de vraag blijft over: hoe erg is die armoede, is iedereen arm in oude stadswijken? In reportages en (reis)verslagen wordt naar antwoorden gezocht door ter plaatse te gaan kijken. Door bewoners te interviewen en daadwerkelijk te gaan kijken en luisteren.

Nieuwsberichten, achtergrondartikelen en reportages zijn in principe feitelijk. Over een feit zal niet zo snel discussie ontstaan. Het nieuwsbericht geeft de eerste informatie die de lezer of kijker wil hebben. Achtergrondartikelen en reportages zijn een aanvulling op nieuwsberichten: ze bieden meer informatie op basis van journalistiek speurwerk. De vorm van achtergrondartikelen en reportages is vrijer; de journalist kan meer een boodschap om de feiten heen plaatsen. Uiteindelijk is het oordeel aan de lezer/kijker zelf.

Opdracht over journalistieke regels: hoor en wederhoor, alle relevante meningen vermelden, scheiden van feiten en meningen, bronbescherming, feiten controleren.

Er zijn verschillende manieren om er op uit te gaan. Bijvoorbeeld door een relevante, interessante persoon te interviewen, een reportage (verslag van een ooggetuige) te maken over een gebeurtenis, een (video)reisverslag te maken of een recensie te schrijven van een theatervoorstelling. Opdrachten over het kiezen van een invalshoek, goede vragen, strategie en het opstellen van een todo-lijst.

Een nieuwsproductie zal moeten voorzien in informatie die op de een of andere manier nieuw is. Dat kan helemaal nieuwe informatie zijn of bekende informatie in een nieuwe vorm. Een achtergrondverhaal kan bijvoorbeeld bekende nieuwsfeiten in een nieuw licht plaatsen of daar een verklaring voor geven. Dat vergt vaak speurwerk. Voor het maken van een nieuwsproductie gaan journalisten dus altijd op zoek naar bronnen. Dit kunnen personen, organisaties, uitgaven, programma’s, websites of voorwerpen zijn.

Het kiezen van een vormstrategie is de tweede stap bij het maken van je nieuwsproductie. De vorm bepaalt voor een groot deel de werkwijze van de journalist. Journalisten van kranten schrijven hun artikel voor de papieren krant, maar ook voor de website van de krant. Dat vereist een andere schrijfstijl en opbouw van een artikel. Daarnaast komt het steeds vaker voor dat journalisten videoreportages maken voor de online kranten. Het is dus heel belangrijk om te bepalen welke strategie wordt gebruikt om de lezer of kijker het nieuws te brengen.

Het maken van een nieuwsproductie houdt in dat je iets gaat vertellen aan iemand. Daar kies je een bepaalde vorm voor en een medium. De keuze voor het onderwerp, de doelgroep, de vorm en het medium bepalen wat er moet gebeuren om de nieuwsproductie te maken. Met behulp van onderstaande opdrachten stel je het plan van aanpak van je eigen nieuwsproductie op.

De krant informeert lezers over het nieuws. Maar wat is nu precies nieuws? Als jij jarig bent, staat dat niet in de krant. Het is niet bijzonder genoeg: iedereen is één keer per jaar jarig. Maar als iemand 120 jaar wordt, is het wel nieuws, omdat dat niet elke dag gebeurt. In de kranten staan berichten die bijzonder zijn of die voor veel mensen belangrijk zijn om te weten. Het verschilt per persoon wat iemand uiteindelijk interessant vindt om te lezen.