Een journalist en een docent over de aankomende editie van Journalist in de klas
Voor Journalist in de klas reist journalist en oorlogscorrespondent Hans Jaap Melissen op 16 april af naar zijn oude middelbare school in Amersfoort: het Corderius College. Daar zal hij een gastles geven aan de klas van Jasmijn Veraart, docent Maatschappijleer op die school. De twee verheugen zich op de samenkomst.
‘Ik heb de leerlingen de Wikipedia-pagina over Hans Jaap Melissen al laten lezen’, vertelt Veraart. ‘Daarna moesten ze in tweetallen vragen verzinnen. Op die pagina lees je dat hij in Oekraïne ternauwernood aan een raketaanval is ontsnapt door uit zijn raam te klimmen. Dat spreekt de leerlingen natuurlijk wel aan. Ze kunnen zich er alleen niets bij voorstellen. Het wordt dan heel concreet als Hans Jaap daar zelf over kan vertellen.’
'Ik vind het heel belangrijk dat de jeugd betrokken blijft bij goede journalistiek', legt Melissen zijn deelname aan Journalist in de klas uit. 'Het moet de jeugd aangereikt worden, zodat ze weten waar betrouwbare nieuwsbronnen te vinden zijn. En ze moeten leren hoe je kunt checken of een bron betrouwbaar is. Ze moeten hun ‘shit detector' aan hebben staan. Met de komst van AI wordt dat steeds belangrijker en moeilijker. Daar hou ik echt mijn hart voor vast.’
Meerwaarde
Veraart is blij dat ze werd benaderd om deel te nemen aan Journalist in de klas. ‘Ik heb het met de klas over zaken als vrijheid van meningsuiting, persvrijheid, censuur en dat soort zaken, maar het gaat minder over mediawijsheid en journalistiek.' De docent Maatschappijleer legt uit dat zij en haar vakgenoten vaak van veel een beetje weten, maar de expertise missen. 'Dan is het heel fijn als iemand uit het vak voor de klas staat. En het is heel leuk als die persoon dan vol passie en enthousiasme over zijn werk kan vertellen en daar ook tijd voor vrijmaakt. Dat zien en voelen de leerlingen ook. Daarnaast vind ik het belangrijk dat journalisten in gesprek gaan met jongeren. Leerlingen kunnen vragen stellen waar je soms zelf niet bij stilstaat. Dat is ook een meerwaarde voor de journalist.’
Veraart en Melissen hebben intussen al contact gehad. ‘Van Nieuws in de klas kreeg ik een invulformulier opgestuurd’, legt de docent Maatschappijleer uit. ‘Daarop kon ik een lesdoel noteren, welke vragen de leerlingen hebben en welke interactieve opdrachten passen bij de klas. Ik vind het heel fijn dat hier van tevoren over wordt nagedacht en er overleg mogelijk is. Ik heb best wat ervaring met gastsprekers en externe organisaties waarbij dit niet het geval was.’ Het invulformulier is opgestuurd naar Melissen en sindsdien staan de journalist en de docent in direct contact met elkaar.
Nieuw perspectief
Melissen heeft al bedacht wat hij de leerlingen het liefst wil meegeven: ‘Een kritische blik. Als voorbeeld laat ik dan een foto zien van een verwoeste straat in Aleppo. Eerst met de kop: 'Wijk in Aleppo totaal verwoest'. 'Ja', denken de mensen dan, 'ik zie verwoeste huizen.' Vervolgens laat ik dezelfde foto zien met de kop: 'Nauwelijks schade in wijk Aleppo’. En dan gaan ze goed kijken en zien ze dat er alleen in die straat puin ligt, maar dat alle gebouwen daaromheen nog intact zijn. Dan leg ik uit dat dit framing is. En framing gaat vaak een eigen leven leiden. Daarom is het basisprincipe van hoor en wederhoor in de journalistiek ook zo belangrijk. Als ik de leerlingen dat kan meegeven, ben ik tevreden.’
De wens van Veraart komt overeen: ‘Veel van mijn leerlingen volgen nieuws via sociale media en ze hebben bijvoorbeeld best wel specifieke vragen over de oorlog in Iran. Ik denk dat de conclusie van de gastles kan zijn dat ook nieuws een perspectief is. Er zijn altijd meerdere verhalen. Soms lijken sociale media een absolute waarheid te zijn voor de leerlingen en ik hoop dat ze daar dankzij deze gastles een nieuw soort perspectief op krijgen.’
Inspiratie
Tijdens zijn eigen middelbareschooltijd was Melissen weinig bezig met journalistiek. ‘De schoolkrant vond ik eigenlijk maar suf, maar ik was al wel creatief. Alleen dan met verzinsels om bijvoorbeeld de leerkrachten een beetje te plagen. Met journalistiek kwam ik pas in aanraking toen ik als student vrijwilligerswerk ging doen bij de lokale omroep. Om mijn dienstplicht te ontlopen, ben ik bij de regionale omroep gaan werken en vanuit daar ben ik verder gegroeid als journalist.' Veraart hoopt dat sommige van haar leerlingen geïnspireerd raken door het bezoek van een journalist en oud-leerling: ‘Misschien zijn er wel leerlingen geïnteresseerd in journalistiek en die kunnen nu denken: die man is een goede journalist geworden en heeft op het Corderius gezeten, dus ik kan het ook!’
Tot slot geeft de docent Maatschappijleer graag nog een tip aan de deelnemende journalisten. ‘Zorg voor prikkelende stellingen en laat de leerlingen een kant kiezen en ze ook daadwerkelijk bij die kant in het klaslokaal staan. Maak het interactief. Bij journalisten kan ik me voorstellen dat je stellingen kunt voorleggen over wat je wel of niet publiceert. Ik denk dat je dan tot hele interessante discussies met de klas kunt komen.’
Meer weten over Journalist in de klas? Alle informatie vind je hier.
